บริการตรวจวัดการสั่นสะเทือนในโรงงานและงานก่อสร้าง

บริการตรวจวัดการสั่นสะเทือนครอบคลุมงานอะไรบ้าง

• ตรวจวัดการสั่นสะเทือนจากเครื่องจักรในโรงงานที่ส่งผ่านพื้นและโครงสร้างไปยังสำนักงาน ห้องปฏิบัติการ หรืออาคารข้างเคียง พร้อมระบุเครื่องและความถี่ที่เป็นต้นเหตุ
• ตรวจวัดการสั่นสะเทือนจากงานตอกเสาเข็ม เจาะเสาเข็ม บดอัด และรื้อถอน ที่อาคารข้างเคียง เทียบกับเกณฑ์ความเร็วอนุภาค (PPV) ตาม DIN 4150-3
• ตรวจวัดการสั่นสะเทือนจากการระเบิดในเหมืองและเหมืองหิน ตามประกาศกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมเรื่องมาตรฐานความสั่นสะเทือน ซึ่งกำหนดตารางความเร็วอนุภาคตามความถี่ 1–40 Hz
• ติดตามการสั่นสะเทือนของอาคารแบบออนไลน์ต่อเนื่อง พร้อมแจ้งเตือนทาง SMS อีเมล หรือ LINE เมื่อเกินค่าที่ตั้งไว้ ตลอดระยะเวลาก่อสร้างหรือตามที่ EIA กำหนด
• สำรวจสภาพอาคารก่อนก่อสร้าง (baseline และ dilapidation survey) เพื่อบันทึกรอยร้าวที่มีอยู่เดิมก่อนที่งานจะเริ่ม ซึ่งเป็นหลักฐานสำคัญที่สุดเมื่อมีการเรียกร้องค่าเสียหาย
• ประเมินผลกระทบต่อคนในอาคารตาม ISO 2631-1 และ ISO 2631-2 สำหรับที่พักอาศัย โรงพยาบาล และสำนักงาน
• วิเคราะห์สภาพเครื่องจักร (condition monitoring) ด้วยสเปกตรัมการสั่นสะเทือนตาม ISO 20816 เพื่อตรวจจับความไม่สมดุล การตั้งศูนย์ผิด และตลับลูกปืนเสียหายก่อนเครื่องหยุด
• ตรวจวัดการสั่นสะเทือนสำหรับรายงาน EIA โครงการรถไฟฟ้า ทางด่วน ท่าเรือ และโรงไฟฟ้า ทั้งช่วงก่อสร้างและเปิดดำเนินการ

เกณฑ์ใดตัดสินว่าการสั่นสะเทือนเป็นอันตรายต่ออาคาร

ประเทศไทยยังไม่มีเกณฑ์การสั่นสะเทือนของอาคารทั่วไปในกฎหมายกลาง ยกเว้นงานระเบิด หน่วยงานและ EIA จึงอ้างอิงมาตรฐานสากล โดย DIN 4150-3 เป็นเกณฑ์ที่ใช้มากที่สุด

• DIN 4150-3 กำหนดค่าความเร็วอนุภาคสูงสุด (PPV) ที่ฐานรากตามประเภทอาคารและช่วงความถี่: อาคารอุตสาหกรรม 20–50 mm/s, อาคารพักอาศัย 5–20 mm/s, และอาคารที่ไวต่อการสั่นสะเทือนหรืออาคารอนุรักษ์ 3–10 mm/s สำหรับการสั่นสะเทือนระยะสั้น
• การสั่นสะเทือนระยะยาวจากเครื่องจักรใช้ค่าที่ต่ำกว่ามาก วัดที่ชั้นบนสุดในแนวราบ: อาคารพักอาศัย 5 mm/s และอาคารอนุรักษ์ 2.5 mm/s
• ISO 4866 กำหนดวิธีการวัด ตำแหน่งเซ็นเซอร์ และการประเมินผลสำหรับการสั่นสะเทือนของอาคาร
• ประกาศกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมสำหรับเหมืองหิน กำหนดค่าความเร็วอนุภาคตามความถี่ ซึ่งเข้มกว่าหรือใกล้เคียง DIN 4150-3 ขึ้นกับย่านความถี่
• ความสำคัญของความถี่: ค่า PPV เดียวกันที่ความถี่ต่ำกว่า 10 Hz อันตรายกว่าที่ความถี่สูง เพราะใกล้ความถี่ธรรมชาติของอาคาร รายงานที่ไม่ระบุความถี่จึงประเมินความเสี่ยงไม่ได้

การสั่นสะเทือนในโรงงานส่งผลต่อคนและเครื่องจักรอย่างไร

• คนรับรู้การสั่นสะเทือนได้ที่ระดับต่ำกว่าที่อาคารเสียหายหลายสิบเท่า ค่าประมาณ 0.1–0.3 mm/s ก็สร้างข้อร้องเรียนในที่พักอาศัยได้ ISO 2631-2 ให้เส้นโค้งการรับรู้ตามความถี่และช่วงเวลา
• สำนักงาน ห้องปฏิบัติการ ห้องผ่าตัด และสายการผลิตที่ใช้เครื่องจักรความละเอียดสูง มีเกณฑ์เฉพาะที่เข้มกว่า ดูโซลูชันสำหรับอาคารที่ไวต่อการสั่นสะเทือน
• ผู้ปฏิบัติงานที่สัมผัสการสั่นสะเทือนทั้งร่างกาย (รถยก รถบรรทุก เครื่องจักรหนัก) และมือ-แขน (เครื่องมือไฟฟ้า) ประเมินตาม ISO 2631-1 และ ISO 5349 ซึ่งกำหนดค่าการสัมผัสรายวัน A(8)
• เครื่องจักรที่สั่นผิดปกติบอกล่วงหน้าหลายสัปดาห์ก่อนเสียหาย: ความไม่สมดุลปรากฏที่ความถี่รอบหมุน การตั้งศูนย์ผิดที่สองเท่าของรอบหมุน และตลับลูกปืนที่ความถี่สูงเฉพาะตัว
• การสั่นสะเทือนจากเครื่องจักรมักเป็นต้นเหตุของเสียงความถี่ต่ำที่ห้องข้างเคียงได้ยินเป็นเสียงฮัม ซึ่งการวัดเสียงอย่างเดียวหาที่มาไม่พบ ดูเสียงความถี่ต่ำ

ขั้นตอนการตรวจวัดเป็นอย่างไร

• กำหนดขอบเขต: ประเภทแหล่งกำเนิด (เครื่องจักร เสาเข็ม ระเบิด) อาคารที่ต้องคุ้มครอง ระยะเวลา และเกณฑ์ที่ต้องรายงาน — ใบเสนอราคาภายใน 1 วันทำการ
• สำรวจสภาพอาคารก่อนเริ่มงาน บันทึกภาพรอยร้าวและสภาพโครงสร้างพร้อมพิกัด ลงนามรับรองโดยทั้งสองฝ่ายเมื่อทำได้
• ติดตั้งเซ็นเซอร์สามแกนที่ฐานรากหรือตำแหน่งตาม ISO 4866 ตั้งค่าเกณฑ์แจ้งเตือนย้อนจากค่าที่ยอมรับได้ตาม DIN 4150-3 และทดสอบการแจ้งเตือนก่อนงานเริ่ม
• ตรวจวัดระหว่างงาน: บันทึก PPV ทั้งสามแกน ความถี่เด่น และเวลาของทุกเหตุการณ์ที่เกินเกณฑ์ พร้อมบันทึกกิจกรรมหน้างานที่ตรงกัน
• วิเคราะห์และรายงาน: กราฟ PPV ตามเวลา ตารางเหตุการณ์ การเปรียบเทียบกับเกณฑ์ และข้อเสนอแนะ เช่น เปลี่ยนวิธีตอกเสาเข็ม จำกัดปริมาณระเบิดต่อจังหวะ หรือแยกฐานเครื่องจักร
• ตรวจวัดยืนยันหลังปรับมาตรการ และสำรวจสภาพอาคารซ้ำหลังงานเสร็จเพื่อปิดประเด็น

ควรวัดครั้งเดียวหรือติดตามต่อเนื่อง

ทั้งสองแบบมีที่ใช้ และหลายโครงการต้องใช้ร่วมกัน

• วัดครั้งเดียวแบบมีผู้ควบคุม เหมาะกับการตรวจสอบเครื่องจักรเฉพาะเครื่อง การประเมินข้อร้องเรียน และการวัดเพื่อออกแบบฐานแยกการสั่นสะเทือน
• ติดตามต่อเนื่องแบบออนไลน์ เหมาะกับงานตอกเสาเข็มและระเบิดที่ค่าสูงสุดเกิดเป็นครั้งคราวและไม่มีใครอยู่เฝ้า งานใกล้โรงพยาบาลหรืออาคารอนุรักษ์ และโครงการที่ EIA กำหนด ติดตั้งได้ภายในหนึ่งวัน
• ระบบออนไลน์ของเราบันทึกเหตุการณ์พร้อมรูปคลื่น แจ้งเตือนผู้รับเหมาทันทีเพื่อหยุดหรือปรับวิธีทำงานก่อนเกิดความเสียหาย และเก็บข้อมูลไว้เป็นหลักฐานทั้งสองฝ่าย ดูหลักการที่ระบบตรวจวัดออนไลน์
• โครงการที่ต้องการทั้งเสียงและการสั่นสะเทือนใช้สถานีเดียวกันได้ ดูบริการตรวจวัดเสียงต่อเนื่อง

คุณจะได้รับอะไร

• รายงานภาษาไทยและอังกฤษ: กราฟ PPV ตามเวลา ตารางเหตุการณ์ สเปกตรัมความถี่ และการเปรียบเทียบกับ DIN 4150-3, ISO 2631 หรือเกณฑ์ EIA
• รายงานสำรวจสภาพอาคารก่อนและหลังงาน พร้อมภาพถ่ายและพิกัด
• การเข้าถึงแดชบอร์ดออนไลน์แบบเวลาจริงและบันทึกการแจ้งเตือนทั้งหมด
• ข้อเสนอแนะเชิงวิศวกรรม: วิธีก่อสร้างทางเลือก ขอบเขตการระเบิด การแยกฐานเครื่องจักร และแบบร่างสำหรับผู้รับเหมา
• หลักฐานที่ใช้ได้กับข้อพิพาท การเรียกร้องประกันภัย และหน่วยงาน พร้อมใบรับรองการสอบเทียบเซ็นเซอร์
• กรณีศึกษาจริง: การติดตามการสั่นสะเทือนจากงานตอกเสาเข็มข้างอาคารอนุรักษ์

บริการที่เกี่ยวข้อง

งานนี้มักทำควบคู่กับเสียงอุตสาหกรรมและอาชีวอนามัย และตรวจวัดเสียงต่อเนื่องแบบบริการ หากต้องการเข้าใจพื้นฐานก่อนตัดสินใจ อ่านบทความ การติดตามเสียง & กรณีศึกษา ในส่วน Noise 101

คำถามที่พบบ่อย